شرف الدين محمد بن مسعود مسعودى بخارى

15

مجمع الاحكام ( فارسى )

مسعودى و آثار او يكى از نويسندگانى كه دربارهء احكام نجوم قلم زده و آثارش از زبان سالم بىپيرايه‌اى برخوردار است ، شرف الدين محمد بن مسعود مسعودى بخارى يا مروزى است و مجمع الاحكام يكى از آثار او . متأسفانه به علت اين كه رسالهء حاضر ناقص است ، نمىتوان دريافت كه مسعودى در مورد كتاب خود واقعا چه طرحى داشته است و شكل اصلى كتاب را مشكل مىتوان حدس زد . اما از همين مقدار كه مانده است و با توجه به ميزانى كه از آن حذف شده ، مىتوان دريافت كه در اصل كتابى بزرگ بوده است ، بسيار مفصل‌تر از باب احكام نجوم التفهيم ابو ريحان و در واقع در بسط و تكميل چنان آثارى . از آنجا كه مسعودى در موارد بسيارى آراء متقدمان را فراهم مىآورد و از گوشيار ديلمى ، احمد بن عبد الجليل سجزى ، ابو ريحان و بطليموس نقل قول مىكند ، در نظر داشته است كه كتاب جامعى در احكام نجوم فراهم آورد و اين كار را كرده است . او حتى به آراء مصريان و مندرجات كتاب بزيذج اشاره مىكند . اكنون بخش‌هايى از كتاب كه باقى مانده است ، نشانه از كتابى دارد كه يكى از جامع‌ترين انواع كتب احكام بوده است . مسعودى در قرن ششم هجرى تا اوايل قرن هفتم هجرى مىزيسته و آثار ديگرى نيز دارد كه به آنها اشاره خواهد شد . وى مجمع الاحكام را در آغاز سال 531 يزدگردى برابر 557 هجرى قمرى تأليف كرده است .